Keo tụ là quá trình sử dụng hóa chất để trung hòa điện tích, khiến các hạt ô nhiễm nhỏ kết dính lại thành bông lớn và lắng xuống. Quy trình này giúp xử lý hiệu quả các chất lơ lửng mà những hệ thống lọc thông thường hoặc đa cấp không thể loại bỏ tốt.
Để quá trình diễn ra hiệu quả, cần chọn đúng loại hóa chất tùy theo mục đích sử dụng (xử lý nước thải, nước cấp, nước uống…).\
Trong nội dung bài viết sau đây cùng chúng tôi tim hiểu về quá trình keo tụ áp dụng cho các hệ thống xử lý nước thải.
Tổng quan về keo tụ – tạo bông trong quá trình xử lý nước thải
Ưu và nhược điểm của quá trình keo tụ nước thải
Ưu điểm
- Xử lý được cả các hạt siêu nhỏ khó lọc.
- Hiệu quả cao nhưng không yêu cầu chi phí lớn.
- Ứng dụng linh hoạt trong nhiều loại nước thải phức tạp.
- Loại bỏ tốt các chất ô nhiễm dai dẳng.
Nhược điểm
- Cần tính toán liều lượng chính xác.
- Tạo thêm lượng bùn thải đáng kể, cần hệ thống lắng – lọc bổ trợ.
- Khó tự thực hiện nếu không có kỹ thuật viên hỗ trợ.
Ứng dụng hiện tượng keo tụ trong xử lý nước thải
Keo tụ được dùng rộng rãi trong xử lý nước thải để loại bỏ huyền phù, nhũ tương và tạp chất phân tán. Quy trình thường kết hợp với:
- Khuấy trộn (phổ biến nhất và hiệu quả nhất).
- Gia nhiệt.
- Tác động trường điện từ.
Tốc độ tạo bông (flocs) phụ thuộc vào:
- Loại hạt và cấu trúc hạt.
- Nồng độ tạp chất.
- Tính chất điện hóa.
- Loại tạp chất đi kèm.
- Giá trị pH của nước.
Keo tụ thường được dùng cho nước thải của:
- Công nghiệp thực phẩm.
- Giấy và bột giấy.
- Công nghiệp hóa chất.
- Ngành dệt nhuộm.
- Sản xuất dược phẩm.
Ngoài ra, quá trình keo tụ cũng dùng để khử sắt trong nước uống.
Các loại hóa chất keo tụ dùng trong xử lý nước thải
Keo tụ hữu cơ
Ví dụ: Poly Aluminium Chloride (PAC), polyoxychloride nhôm.
Đặc điểm:
- Tan tốt, tác dụng nhanh.
- Tạo bông và lắng nhanh.
- Liều lượng thấp.
- Ít để lại dư lượng.
- Thân thiện môi trường.
- Không làm thay đổi pH đáng kể.
Keo tụ vô cơ
Gồm các muối kim loại: Al₂(SO₄)₃, FeSO₄, FeCl₃, TiO₂…
Nhôm sunfat (phèn nhôm)
- Không cần lắng lâu sau khi pha.
- Hiệu quả kém trong nước lạnh.
- Ảnh hưởng đến cân bằng pH.
Sắt sunfat
- Khử mùi H₂S tốt.
- Giảm mạnh kim loại nặng.
- Một phần sắt có thể còn lại trong nước.
Titan dioxide
- Hiệu quả rất cao, gần như đạt mức nước uống.
- Giá thành cao.
Lựa chọn hóa chất keo tụ nước thải phù hợp
- Hóa chất hữu cơ (PAC, polyaluminum) phù hợp cho hồ bơi, hệ thống dân dụng vì dễ dùng, liều thấp, bền trong nước lạnh.
- Phèn nhôm chỉ nên dùng khi không có lựa chọn tốt hơn do ảnh hưởng pH và hoạt động kém trong mùa lạnh.
- FeSO₄ phù hợp khi nước có mùi H₂S hoặc chứa kim loại nặng.
Nguyên lý xảy ra quá trình keo tụ trong xử lý nước thải
- Nước chứa tạp chất phân tán nhỏ.
- Khi thêm hóa chất, lực hút phân tử tăng lên.
- Các hạt trung hòa điện tích, kết lại thành bông lớn.
- Quá trình diễn ra trong buồng keo tụ.
- Các bông lớn hơn lắng trong bể lắng.
Có hai dạng:
- Keo tụ tự do (diễn ra trong toàn bộ thể tích nước).
- Keo tụ tiếp xúc (diễn ra trong lớp bùn và trầm tích).
Nếu liều lượng sai, có thể làm nước khó xử lý hơn – vì vậy cần jar test (thử nghiệm phòng thí nghiệm).
Quá trình keo tụ hóa lý thực tế tại các trạm xử lý nước thải
- Nước và hóa chất được trộn trong máy trộn (thời gian lưu ~12 phút).
- Sau đó nước vào bể phản ứng – tạo bông.
- Cuối cùng chảy qua bể lắng (kiểu ngang, dọc hoặc hướng tâm).
Hệ thống trộn hỗ trợ keo tụ phổ biến
- Kiểu đứng (tạo xoáy) – dùng cho công suất lớn.
- Kiểu vách ngăn.
- Kiểu lỗ đục.
Công suất điển hình:
- Máy trộn đứng: 1200–1500 m³/h.
- Máy trộn đục lỗ: ~1000 m³/h.
- Máy trộn vách ngăn: 500–600 m³/h.
Công ty thi công lắp đặt hệ thống xử lý nước thải tại TPHCM
Công ty sửa chữa nâng cấp hệ thống xử lý nước thải tại TPHCM và các tỉnh lân cận, cam kết cung cấp dịch vụ chuyên nghiệp trọn gói bảo hành uy tín dài lâu.
Liên hệ với chúng tôi ngay hôm nay để được phục vụ tốt nhất.