Trong hệ thống xử lý nước thải, máy bơm đóng vai trò cực kỳ quan trọng, giúp vận chuyển nước thải, bùn và hóa chất giữa các công đoạn xử lý. Nếu máy bơm gặp sự cố sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến toàn bộ trạm xử lý nước thải, gây tràn bể, quá tải hoặc nước thải đầu ra không đạt tiêu chuẩn. Vì vậy, việc xây dựng checklist bảo trì máy bơm định kỳ là yêu cầu bắt buộc đối với cả bơm chìm nước thải và bơm ly tâm.
Dưới đây là checklist bảo trì máy bơm trong trạm xử lý nước thải được áp dụng phổ biến tại Việt Nam và phù hợp với nhiều thương hiệu như Grundfos, Tsurumi, Pentax hay Ebara.
Checklist bảo trì máy bơm trong trạm xử lý nước thải chi tiết và hiệu quả
Kiểm tra máy bơm xử lý nước thải hàng ngày
Đối với vận hành thực tế, việc kiểm tra hàng ngày giúp phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường trước khi xảy ra hỏng hóc nghiêm trọng.
Các nội dung cần kiểm tra gồm:
- Quan sát máy bơm có hoạt động ổn định hay không
- Kiểm tra lưu lượng nước bơm ra có giảm bất thường không
- Lắng nghe tiếng ồn, rung động hoặc tiếng rít từ động cơ
- Kiểm tra dòng điện vận hành không vượt quá dòng định mức
- Quan sát hiện tượng rò rỉ nước, dầu hoặc hóa chất
- Kiểm tra mức nước trong hố bơm tránh tình trạng chạy khô
- Kiểm tra van một chiều và van khóa có hoạt động bình thường không
Đối với bơm chìm nước thải, cần đặc biệt chú ý hiện tượng kẹt rác hoặc bám bùn quanh thân bơm vì đây là nguyên nhân phổ biến làm tăng tải động cơ.
Kiểm tra máy bơm nước thải hàng tuần
Bảo trì hàng tuần giúp đánh giá tình trạng điện và cơ khí của máy bơm trong hệ thống xử lý nước thải.
Checklist kiểm tra bao gồm:
- Đo điện trở cách điện của motor bằng Megger
- Giá trị cách điện nên lớn hơn 1 MΩ, tốt nhất trên 5 MΩ
- Kiểm tra dây cáp điện, dây nâng và đầu nối điện
- Siết lại bu lông, êcu, mặt bích nếu bị lỏng
- Kiểm tra rung động bất thường khi vận hành
- Kiểm tra phao báo mức và cảm biến mức nước
- Vệ sinh bám bẩn trên float switch hoặc cảm biến siêu âm
Việc kiểm tra định kỳ giúp hạn chế tình trạng cháy motor do rò điện hoặc nước xâm nhập vào cuộn dây.
Bảo trì máy bơm hàng tháng
Bảo trì hàng tháng là bước quan trọng nhằm kéo dài tuổi thọ thiết bị và giảm chi phí sửa chữa.
Các hạng mục cần thực hiện:
- Đo dòng điện vận hành và so sánh với thông số nhà sản xuất
- Vệ sinh song chắn rác hoặc lưới chắn rác trước bơm
- Kiểm tra phớt cơ khí (mechanical seal)
- Kiểm tra vòng bi (bearing) có tiếng kêu bất thường không
- Tra mỡ bôi trơn cho các vị trí yêu cầu
- Kiểm tra đường ống hút và đường ống đẩy
- Vệ sinh cánh bơm và buồng bơm
- Kiểm tra hiện tượng ăn mòn do hóa chất trong nước thải
Trong môi trường nước thải có nhiều dầu mỡ, hóa chất hoặc cặn rác, tần suất vệ sinh cần thực hiện thường xuyên hơn.
Bảo trì bơm nước thải định kỳ 3 đến 6 tháng
Đây là giai đoạn bảo trì chuyên sâu nhằm kiểm tra tổng thể hệ thống bơm nước thải.
Các công việc cần thực hiện gồm:
- Ngắt hoàn toàn nguồn điện trước khi thao tác
- Dùng pa lăng hoặc thiết bị nâng để kéo bơm
- Không sử dụng cáp điện để kéo bơm chìm
- Vệ sinh toàn bộ thân bơm và cánh quạt
- Kiểm tra khoang dầu và thay dầu nếu cần
- Kiểm tra độ mòn của impeller
- Kiểm tra cân bằng cánh bơm
- Kiểm tra vòng bi và thay thế nếu rung mạnh
- Kiểm tra van một chiều, van cổng
- Đo rung động động cơ nếu có thiết bị chuyên dụng
Đối với trạm xử lý nước thải công nghiệp, việc kiểm tra định kỳ giúp giảm nguy cơ hỏng bơm đột xuất gây dừng hệ thống.
Bảo trì máy bơm nước thải hàng năm
Sau khoảng 3000–6000 giờ vận hành, nên thực hiện đại tu hoặc bảo trì tổng thể máy bơm.
Nội dung bảo trì gồm:
- Thay dầu động cơ và dầu khoang seal
- Thay phớt cơ khí nếu có dấu hiệu mòn
- Kiểm tra cuộn dây motor và rotor
- Đo lại điện trở cách điện
- Thay vòng bi nếu có tiếng kêu hoặc độ rơ lớn
- Kiểm tra toàn bộ đường ống và mặt bích
- Kiểm tra tủ điện điều khiển, relay nhiệt và biến tần
- Vệ sinh hố bơm triệt để tối thiểu 2 lần/năm
Đây là bước rất quan trọng giúp đảm bảo hệ thống xử lý nước thải vận hành ổn định lâu dài.
Lưu ý quan trọng khi bảo trì máy bơm cho hệ thống xử lý nước thải
Trong quá trình bảo trì, cần tuân thủ nghiêm ngặt các yêu cầu an toàn:
- Luôn ngắt điện và khóa nguồn trước khi thao tác
- Treo biển cảnh báo đang sửa chữa
- Sử dụng thiết bị nâng đúng tải trọng
- Không đứng dưới tải nâng khi kéo bơm
- Ghi chép đầy đủ nhật ký vận hành và bảo trì
- Theo dõi dòng điện, lưu lượng và thời gian vận hành
Đối với nước thải chứa nhiều hóa chất ăn mòn hoặc dầu mỡ, nên tăng tần suất kiểm tra để hạn chế hư hỏng thiết bị.
Công cụ cần chuẩn bị khi bảo trì máy bơm
Một số dụng cụ cần thiết gồm:
- Đồng hồ vạn năng
- Máy đo cách điện Megger
- Ampe kìm đo dòng điện
- Bộ dụng cụ tháo lắp cơ khí
- Mỡ chịu nhiệt và dầu bôi trơn
- Thiết bị nâng hạ và dây an toàn
Việc chuẩn bị đầy đủ thiết bị giúp quá trình bảo trì nhanh chóng, an toàn và hiệu quả hơn.
Dịch vụ sửa chữa bảo trì hệ thống xử lý nước thải
Việc áp dụng checklist bảo trì máy bơm trong trạm xử lý nước thải giúp tăng tuổi thọ thiết bị, giảm chi phí sửa chữa và hạn chế sự cố vận hành. Đối với cả bơm chìm và bơm ly tâm nước thải, cần thực hiện kiểm tra định kỳ theo ngày, tuần, tháng và năm để đảm bảo hệ thống luôn hoạt động ổn định và đạt hiệu quả xử lý cao nhất.
Liên hệ với dịch vụ sửa chữa bảo trì hệ thống xử lý nước thải tại TPHCM ngay hôm nay để được phục vụ chu đáo nhất.
Cảm ơn đã quan tâm theo dõi!